Facebook XCheck: Có những người “bình đẳng” hơn người khác trên mạng xã hội

(ảnh: Solen Feyissa/Unsplash)
Share:
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on telegram
Share on whatsapp

XCheck là một công cụ được Facebook xây dựng để bảo vệ những người dùng thuộc dạng VIP. Những người được đưa vào chương trình này có thể được đối xử một cách đặc biệt, được phép bỏ qua một phần hay toàn các quy định chung của nền tảng này dù họ có vi phạm nghiêm trọng đến như thế nào.

Với hơn ba tỷ người dùng, Facebook hiện đang là mạng xã hội lớn nhất hành tinh và mang nhiều tính chất tương đồng với xã hội thực tế nhất. Vì vậy, nói không ngoa nếu so sánh việc ba tỷ người sinh hoạt trên đây là công dân của một quốc gia, thì Facebook chính là một “chính phủ độc tài”, nơi họ bắt tất cả mọi người phải tuân theo luật do chính công ty công nghệ này đề ra. Trước đây, CEO Mark Zuckerberg từng tuyên bố rằng toàn bộ những người dùng Facebook đều phải tuân thủ chung một quy định, luật lệ, và quy định này sẽ không phân biệt địa vị, quyền lực, hay quan hệ của bất kỳ ai. Nhưng đó chỉ là một lời nói, còn thực tế thì không đúng như vậy.

Tờ Wall Street Journal vừa tiết lộ rằng họ đã phát hiện một chương trình có tên là “XCheck”, về lý thuyết thì đây chính là công cụ để Facebook “bảo vệ” những người dùng VIP của họ. Nói cho dễ hiểu hơn thì, những người này sẽ không bị xử lý hoặc được hưởng các đặc quyền dù họ có vi phạm chính sách cộng đồng. Ở thời điểm hiện tại, có gần sáu triệu người đang được Facebook đưa vào tài khoản dạng VIP và được áp dụng chương trình XCheck này.

Sự “độc tài” của Facebook là không phải bàn cãi (minh hoạ: Timothy Hales Bennett/Unsplash)

Thật ra, ban đầu cách mà XCheck ra đời vốn không phải phục vụ cho vấn đề này. Trong một chia sẻ vào năm 2018, Mark Zuckerberg nói rằng có tới 10% nội dung trên mạng xã hội này bị ban quản trị gỡ nhầm, dù nó không vi phạm bất kỳ quy định nào. Do đó, XCheck được ra đời để để bảo đảm hiện tượng này không bị xảy ra nữa, nhất là với các tài khoản có sức ảnh hưởng cao, đông đảo người theo dõi.

Sau khi xây dựng xong công cụ này, Facebook đã báo cáo lại với Hội đồng Giám sát Facebook Oversigh Board. Trong báo cáo này, công ty nói rằng XCheck sẽ chỉ được sử dụng trong rất ít trường hợp. Ông Andy Stone khẳng định rằng XCheck là công cụ cần phải có, dù sớm hay muộn, vì nó sẽ giúp Facebook có thêm thời gian để xác định rằng liệu nội dung nào đó có xứng đáng bị gỡ hay không, đồng thời cũng giúp thông tin được chia sẻ là thông tin chính xác.

Song, theo thời gian, công cụ này bắt đầu được hướng qua những mục đích khác và tạo ra rất nhiều sự bất bình đẳng giữa “dân đen” và người nổi tiếng, VIP. Để dễ hình dung thì năm 2019, siêu sao Neymar của câu lạc bộ bóng đá PSG đã đăng tải một tấm ảnh khoả thân của một phụ nữ. Người phụ nữ trong ảnh chính là người trước đó đã tố cáo anh chàng sinh năm 1992 này lạm dụng tình dục.

(ảnh: Wikimedia Commons)

Dĩ nhiên, hành động của Neymar là sai, ít nhất là đối với quy định của Facebook. Tuy nhiên, XCheck đã làm rất tốt trong việc bảo vệ tài khoản của Neymar khi tấm ảnh trên không chỉ không bị gỡ trong một thời gian dài, mà XCheck còn chặn luôn cả những người kiểm duyệt nội dung đã gỡ tấm ảnh này xuống. Theo một số báo cáo, có khoảng 56 triệu người dùng trên Facebook và Instagram đã xem được hình ảnh khoả thân mà Neymar đã đăng lên.

Tính đến Tháng Mười Hai, năm 2020, đã có ít nhất 16.4 tỷ lượt xem thuộc về các nội dung mà đáng ra phải bị gỡ ngay lập tức vì vi phạm chính sách cộng đồng. Tuy nhiên, chính XCheck là thứ đã giúp những nội dung này có cơ hội lan toả đi xa hơn và tiếp cận đến nhiều người hơn.

Còn rất nhiều ví dụ “động trời” về các nội dung đã từng được XCheck bảo vệ. Ví dụ, tài khoản của bà Hillary Clinton từng che giấu đường dây ấu dâm hay việc ông Donald Trump từng gọi những người tị nạn là “animals” – động vật. Vào Tháng Năm, năm 2020, ông Trump lại đăng tải một bài viết tuyên bố sẽ cho nổ súng nếu cuộc biểu tình liên quan đến cái chết của Geogre Floyd có dấu hiệu lạm dụng tình trạng hỗn loạn để trộm cắp. Dù hệ thống quản lý và trí thông minh nhân tạo của Facebook xem đây là một bài viết vi phạm chính sách, nhưng chính Mark Zuckerberg là người đã cho phép bài đăng này được tồn tại lâu hơn. Đây chỉ là một số ít ví dụ về cách mà XCheck đã trao đặc quyền cho những người nổi tiếng, trường hợp thực tế thậm chí còn xảy ra nhiều hơn thế rất nhiều.

(ảnh: Annie Spratt/Unsplash)

Trong một tuyên bố được đưa ra ở dạng văn bản, phát ngôn viên của Facebook Oversight Board đã không ít lần bày tỏ mối quan ngại về sự thiếu minh bạch trong quy trình kiểm duyệt nội dung của Facebook, đặc biệt là đối với các tài khoản người dùng có chức vị và sức ảnh hưởng lớn. Sau khi chương trình XCheck được đăng tải công khai, Facebook lại nói rằng họ đang bỏ dần cách quản lý người dùng thông qua XCheck, thậm chí là chỉ trích ngược lại bài viết của Wall Street Journal vì đã công bố các tài liệu nội bộ của công ty. Phát ngôn viên Andy Stone nói rằng:

“Bài viết của tờ Wall Street Journal liên tục trích dẫn các tài liệu nội bộ của Facebook với mục đích cho công chúng thấy được sự thay đổi trong cách quản lý nội dung của chúng tôi là việc làm cần thiết. Trong khi thực tế thì những cơ chế thay đổi đã và đang được triển khai rồi. Hiện tại, công ty có những nhóm quản trị viên mới, tài nguyên mới và cũng đang thay đổi quy trình làm việc để quản lý nội dung của người dùng.”

Share:

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on telegram
Share on whatsapp
Ý Kiến Độc Giả
Quảng Cáo

Có thể bạn chưa đọc

Quảng Cáo
Quảng Cáo
Share trang này:
Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on telegram
Telegram
Share on whatsapp
WhatsApp
Share on linkedin
LinkedIn
Share on email
Email
Kênh Saigon Nhỏ: