Israel và UAE thỏa thuận bình thường hóa quan hệ; Iran tức giận

Share:
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on telegram
Share on whatsapp

H.C.

Trong một chuyển biến lớn ở vùng Trung Đông, hôm nay thứ Năm 13-08, nhà nước Do Thái (Israel) và Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất (UAE) thông báo hai bên sẽ bình thường hóa quan hệ ngoại giao và xây dựng một mối quan hệ mới, sâu rộng hơn. Sự kiện này có thể định hình lại trật tự chính trị vùng Trung Đông, từ trọng tâm là cuộc xung đột Israel-Palestine sang cuộc chiến đấu chống Iran.

Theo thỏa thuận, có tên gọi là Hiệp định Abraham – mà Tổng thống Donald Trump có vai trò môi giới, Israel đồng ý tạm ngưng việc sáp nhập các vùng đất mà họ đã chiếm đóng ở Bờ Tây, đồng thời củng cố lập trường chống Iran – một cường quốc khu vực mà cả Hoa Kỳ, Israel và UAE đều coi là mối đe dọa chính của vùng Trung Đông đầy bất ổn.

Trước đây Israel đã ký hiệp định hòa bình với Ai Cập năm 1979 và với Jordan năm 1994 nhưng phần lớn các nước Ả Rập không công nhận Israel, không có quan hệ ngoại giao và kinh tế với nhà nước Do Thái. Với thỏa thuận công bố hôm nay UAE là nước Ả Rập vùng Vịnh đầu tiên ký kết bình thường hóa quan hệ với nhà nước  Do Thái.

Quan chức và chính trị gia của ba nước Mỹ, Israel và UAE đều gọi đây là một thỏa thuận “lịch sử”, một bước đột phá đi tới hòa bình nhưng các nhà lãnh đạo Palestine lên án đây là một “nhát đâm sau lưng” vào chính nghĩa của họ.

Ba nhà lãnh đạo Donald Trump của Mỹ, Benjamin Netanyahu Thủ tướng Do Thái và Sheikh Mohammed bin Zayed, Thái tử của Abu Dhabi đã ra tuyên bố chung “đồng ý bình thường hóa quan hệ đầy đủ giữa Israel và Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất”. Hai bên dự tính sẽ sớm trao đổi đại sứ và thiết lập đại sứ quán.

Với Tổng thống Trump, hiệp định Abraham mang lại một thắng lợi về ngoại giao mà ông rất cần cho cuộc tranh cử ngày 3 tháng Mười Một. Ông Trump nói hiệp định sẽ đoàn kết “hai trong số các đối tác thân cận nhất, có năng lực nhất của Mỹ trong khu vực,” biểu thị “một bước tiến quan trọng trong việc xây dựng một vùng Trung Đông hòa bình, an ninh và thịnh vượng”.

UAE cho biết họ vẫn ủng hộ nhân dân Palestine xây dựng một nhà nước độc lập ở Bờ Tây, dải Gaza và Đông Jerusalem; thỏa thuận hôm nay được coi là nhắm tới việc thực hiện giải pháp hai nhà nước cho cuộc xung đột lâu dài giữa Israel và Palestine.

Nhưng Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas bác bỏ hiệp định. Phát ngôn viên của ông Abbas từ thành phố Ramallah nói rằng, hiệp định là “một sự phản bội Jerusalem, phản bội chính nghĩa của người Palestine”. Và từ dải Gaza, phát ngôn viên của phong trào Hồi giáo Hamas nói, “Hiệp định là cú đâm sau lưng người Palestine và chỉ phục vụ mục đích chiếm đóng của Israel.

Một ý nghĩa của hiệp định là nhắm đoàn kết khối Ả Rập và Do Thái để cô lập Iran. Đặc phái viên Trung Đông của Tổng thống Trump, ông Brian Hook gọi hiệp định này là “cơn ác mộng” của Tehran.

Hossein Amir-Abdollahian, cố vấn đặc biệt của Chủ tịch Quốc hội Iran, viết trên Twitter: “Hành vi của Abu Dhabi không thể biện minh được, đã quay lưng với chính nghĩa của Palestine. Với sai lầm chiến lược đó, UAE sẽ chìm trong lửa”.

Israel và Iran là hai kẻ thù không đội trời chung ở Trung Đông; Israel đặc biệt lo ngại những cố gắng của Iran chế tạo vũ khí nguyên tử. Iran cũng hậu thuẫn nhiều cuộc chiến tranh ủy nhiệm từ Syria tới Yemen mà UAE là thành viên chủ chốt của một liên minh do Saudi Arabia lãnh đạo chống lại những lực lượng thân Iran.

UAE là một liên bang nhỏ, chỉ hơn 10 triệu dân nhưng là nền kinh tế lớn thứ hai trong khối Ả Rập nhờ nguồn dầu mỏ dồi dào, và có ảnh hưởng bao trùm lên cả vùng Vịnh trong hai thập niên qua về cả thương mại và quân sự, nhắm chủ yếu vào việc chống lại các tổ chức Hồi giáo cực đoan và ảnh hưởng của Iran.

(Reuters)

Share:

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on telegram
Share on whatsapp
Quảng Cáo

Có thể bạn chưa đọc

Quảng Cáo
Quảng Cáo
Quảng Cáo
Quảng Cáo
Quảng Cáo
Quảng Cáo
Share trang này:
Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on telegram
Telegram
Share on whatsapp
WhatsApp
Share on linkedin
LinkedIn
Share on email
Email
Kênh Saigon Nhỏ: