Trò chơi điện tử ‘ăn theo’ trận chiến đẫm máu nhất tại Iraq

Share:
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on telegram
Share on whatsapp
Một cảnh trong game “Sáu ngày ở Fallujah” Ảnh: Victura.

Trận chiến đẫm máu nhất tại Iraq hiện đại sẽ được tái hiện trong một trò chơi điện tử.

Trong khi những người chỉ trích nói “Six Days in Fallujah” là một mô phỏng cuộc thảm sát người Iraq, các nhà làm bộ phim lại khăng khăng đây là một cách mới để dạy lịch sử!

Hậu quả vẫn còn đó

“Chiến dịch Phantom Fury,” trận chiến không thể nào quên đối với Najla Bassim Abdulelah – người lớn lên trong cuộc chiến tranh Iraq. Thường xuyên nhìn thấy xác chết và ký ức về những người bạn học bị bắn chết khi họ đi bộ cùng cô đến trường đã phủ bóng tối lên tuổi thơ của cô. Tiếng cười đùa của trẻ thơ thường xuyên bị át bởi tiếng nổ, tiếng bom và cô rất sợ một ngày nào đó sẽ mất người thân trong gia đình. Vì vậy, khi Abdulelah, hiện đang sống ở thành phố Atlanta, tiểu bang Georgia, nghe tin trò chơi điện tử bắn súng “Six Days in Fallujah” (Sáu ngày ở Fallujah) lấy bối cảnh trận chiến đẫm máu nhất của Chiến tranh Iraq, sắp được phát hành, cô hết sức kinh hoàng.

Abdulelah, 28 tuổi, nói với truyền thông: “Tôi thật sự ghê tởm khi nghe người ta kiếm tiền từ những thương đau mà tôi và bạn bè đã phải gánh chịu trong cuộc chiến. Nay tôi lại phải nhìn người khác khơi gợi lại nỗi ám ảnh này như một thú vui giải trí. Đó là sự vô nhân đạo ngoài sức chịu đựng!” Đối với Abdulelah và những người sống sót sau Chiến tranh Iraq, việc phát hành “Sáu ngày ở Fallujah” không chỉ khơi lại những vết thương cũ chưa lành mà còn “tầm thường hoá” nỗi đau của họ. Cô muốn các nhà sản xuất ngưng phát hành trò chơi. Tuy nhiên họ khẳng định “đã bị hiểu nhầm mục đích” vì ý định của họ là dùng trò chơi tương tác để dạy… lịch sử”! Được xem là kết hợp giữa phim tài liệu và trò chơi điện tử, “Sáu ngày ở Fallujah” kể lại lịch sử và tái hiện những câu chuyện có thật từ Trận chiến Fallujah lần thứ hai có mật danh “Chiến dịch Phantom Fury,” trong đó Thủy quân Lục chiến Mỹ dẫn đầu một lực lượng hỗn hợp Mỹ, Anh và Iraq tiến vào thành phố cổ Fallujah nổi tiếng.

Theo tài liệu quân đội Mỹ, trận chiến kéo dài từ ngày 7 Tháng Mười Một đến 23 Tháng Mười Hai, 2004 này được xem là trận đánh đô thị khó khăn nhất mà lính Mỹ phải chiến đấu kể từ trận chiếm lại Huế ở Nam Việt Nam từ tay quân đội Bắc Việt Nam sau Tết Mậu thân 1968, dẫn đến cái chết của hàng trăm – nếu không phải hàng ngàn – dân thường bị lực lượng cộng sản chôn cất trong những ngôi mộ tập thể không đánhh dấu. Tại Fallujah, liên quân cũng đi từng nhà để săn lùng những kẻ tình nghi. Hàng ngàn người dân vô tội bị kẹt giữa làn đạn, cố tránh bom, đạn pháo, đạn bắn tỉa và mìn. “Khi đi vào Fallujah, chúng tôi được cảnh báo những người bạn thấy ngoài đường hay trong nhà đều có thể là phe địch. Tất cả đều phải nằm trong tầm ngắm,” – Jeff Englehart, một cựu binh thuộc Lữ đoàn 3, Sư đoàn 1 Bộ binh, kể lại trong bộ phim tài liệu Fallujah, The Hidden Massacre phát hành năm 2005.

Lính Mỹ chuẩn bị tiến vào tòa nhà ở Fallujah. Ảnh: Wikipedia

Theo Thủy quân Lục chiến, trong trận chiến không xác định rõ kẻ thù này, lực lượng do Mỹ dẫn đầu đã sử dụng hơn 300 quả bom, 6,000 viên đạn pháo và 29,000 viên đạn cối. Các quan chức quân sự xác nhận quân đội còn sử dụng phốt-pho trắng, một loại vũ khí gây cháy da bị lên án. Ross Caputi, cựu Thuỷ quân Lục chiến thuộc Tiểu đoàn 1, Trung đoàn 8, cho biết lựu đạn được ném và đạn được bắn vào nhà dân trước khi tiến vào để đề phòng quân dịch phục kích từ bên trong. Caputi nói: “Bị chỉ trích, nhưng chiến thuật tấn công trước đã giúp bảo vệ binh lính. Chỉ sau đó tôi mới biết ngoài quân địch còn hàng chục ngàn thường dân vẫn ẩn náu trong nhà khiến họ gặp rất nhiều nguy hiểm. Những tàn phá “Chiến dịch Phantom Fury” gây ra cho người dân Falluja khiến tôi thực sự cảm thấy xấu hổ về những gì mình đã làm.” Trận chiến này có hơn 80 lính Mỹ thiệt mạng, nhưng đến bây giờ vẫn chưa đếm đúng số thương vong dân sự. Hội Chữ Thập Đỏ cho biết có ít nhất 800 người dân vô tội đã thiệt mạng còn các tổ chức phi chính phủ địa phương ước tính trận chiến đã giết chết 6,000 người Iraq, chủ yếu là dân thường, theo The Guardian.

“Sáu ngày ở Fallujah” là một nỗi ô nhục đối với ngành công nghiệp game. Nỗi đau của những người Iraq không nên biến thành một màn trình diễn,” Abdulelah nói. Các bệnh viện ở Fallujah cho biết số ca dị tật bẩm sinh và ung thư tăng đột biến từ năm 2005. Theo các nhà nghiên cứu, nhiều người Iraq sống qua chiến tranh cũng mắc chứng rối loạn căng thẳng sau chấn thương tâm lý (PTSD) và vẫn chưa nhận được bất kỳ hình thức chăm sóc sức khỏe tâm thần nào. Một nghiên cứu năm 2014 ở Baghdad cho thấy hơn 80% người được hỏi đã trải qua ít nhất một sự kiện đau thương dẫn đến PTSD và các vấn đề sức khỏe tâm thần khác.

Quang cảnh thành phố Fallujah hoang tàn sau trận chiến. Ảnh: Wikipedia

Trò chơi hay môn học lịch sử?

“Six Days in Fallujah” ban đầu được phát triển bởi công ty sản xuất trò chơi điện tử Atomic Games như “một cách khác để hiểu lịch sử Iraq” và nhà phát hành game Nhật Bản Konami dự định sẽ phát hành vào năm 2010. Nhưng công ty có trụ sở tại Tokyo này đã rút khỏi dự án sớm hơn một năm do bị nhiều người chỉ trích “trò chơi sẽ gây phản ứng ngược.” Atomic Games buộc phải ngưng dự án. Đến Tháng Hai, 2021, nhà phát triển trò chơi điện tử Highwire Games và nhà xuất bản Victura do cựu Giám đốc điều hành Atomic Games Peter Tamte thành lập thông báo sẽ hồi sinh “Six Days in Fallujah” và trò chơi sẽ được phát hành vào cuối năm 2021.

“Thật khó để nhận ra trò chơi thể hiện lại trận chiến đấu nào trong thực tế vì cả nhân vật, hành động và nơi chốn đều giả. Tất cả chỉ là hư cấu,” Tamte biện bạch trong tuyên bố thông báo phát hành trò chơi. “Thế hệ này cho thấy sự hy sinh và lòng dũng cảm ở Iraq không thua gì các thế hệ trước trong lịch sử. Và nay, trò chơi cung cấp cho chúng ta cách mới để hiểu một trong những sự kiện quan trọng nhất trong thế kỷ 21. Đã đến lúc chúng ta phải đối mặt với những định kiến ​​không nên có về các trò chơi mô phỏng.”

Để đạt được mục tiêu đó, các nhà phát triển trò chơi cho biết họ đã hợp tác với hơn 100 cộng tác viên để lấy thêm thông tin, ảnh và video cần cho việc tái hiện các sự kiện thực “với độ chính xác cao.” Họ cũng phỏng vấn 27 người Iraq và 23 người có mặt tại Fallujah lúc giao chiến. Trong trò chơi, người chơi có thể chọn trở thành một quân nhân Mỹ dẫn đầu một đội thực hiện nhiệm vụ truy quét hoặc một người cha Iraq không có vũ khí cố gắng trốn thoát cùng gia đình đến nơi an toàn. Trong khi chơi, game thủ còn được nghe những quân nhân Mỹ từng phục vụ tại Iraq kể lại các nhiệm vụ họ được giao và nghe các thường dân Iraq nói về trải nghiệm của họ. Tamte nói: “Người chơi sẽ giao lưu với dân thường trong quá trình chơi và dân thường sẽ nói chuyện trực tiếp với họ thông qua các cuộc phỏng vấn video. Chúng tôi muốn người chơi biết đây là những con người thật, thay vì chỉ là hình đại diện trên màn hình máy tính và muốn người chơi nghe những góc nhìn khác và câu chuyện khác của người Iraq qua chính miệng họ. Chúng tôi cũng thường xuyên tham khảo ý kiến ​​của người Iraq về cách họ được miêu tả trong trò chơi. Nếu người chơi bắn chết một thường dân Iraq, nhiệm vụ sẽ kết thúc trong thất bại. Người chơi chỉ được phép giết quân nổi dậy.”

Một cảnh trong game “Sáu ngày ở Fallujah” Ảnh: Victura.

Phản bác

Abdulelah hiểu mục đích của “Sáu ngày ở Fallujah” và lý do Victura phát hành trò chơi. Bản thân là một game thủ nhưng cô cho rằng việc lấy một sự kiện trong đời thực, nơi nhiều người phải chịu đựng và chết, để biến nó thành một trò giải trí là đùa giỡn trên nỗi đau của người khác. “Theo tôi, có nhiều cách đáng tin cậy và đáng kính trọng hơn để tìm hiểu về những gì đã xảy ra trong trận đánh Fallujah. Ví dụ những câu chuyện được người trong cuộc kể lại, sách và phim tài liệu nói về trận chiến. Khi nhìn một người chơi chọn vai một người cha Iraq chạy trốn cùng gia đình tôi đã chảy nước mắt và nghĩ: Tại sao người ta có thể đưa nó vào kịch bản?”

Mohammed Husain, 26 tuổi, người Mỹ có cha mẹ là người tị nạn Chiến tranh Iraq, thú nhận anh thấy bị tổn thương và lo lắng khi biết “Sáu ngày ở Fallujah” sắp được phát hành. “Thay vì vinh danh một sự kiện lịch sử đau buồn, họ lại biến nó thành một trò chơi rẻ rúng để kiếm tiền,” Husain nói. Anh thấy những kẻ nổi dậy trong trò chơi cũng rất giống với đàn ông Iraq bình thường ở Mỹ nên có thể dẫn đến sự kỳ thị và xa lánh người Iraq trong thế giới thực. “Không có cách nào phân biệt được ai là quân nổi dậy, ai là Al-Qaeda, ai là dân thường. Trò chơi này sẽ khiến nhiều người Mỹ mất cảm tình với người Iraq chúng tôi.”

Hội đồng Quan hệ Hồi giáo-Mỹ (The Council on American-Islamic Relations-CAIR) – tổ chức vận động dân quyền và Hồi giáo lớn nhất nước Mỹ, lo ngại “Sáu ngày ở Fallujah” có thể làm tăng định kiến xấu với người Iraq, người Ả-rập và Hồi giáo.

CAIR và tổ chức Cựu binh vì Hòa bình (Veterans for Peace-VFP) từng công bố thư ngỏ tố cáo trò chơi “tôn vinh bạo lực đã cướp đi sinh mạng của hơn 800 thường dân, biện minh cho cuộc xâm lược bất hợp pháp và ủng hộ câu chuyện giả về tính hiếu chiến của Hồi giáo”. Tháng Tư, hai tổ chức từng gửi bản kiến ​​nghị kêu gọi các công ty trò chơi điện tử – gồm Microsoft Corporation (Xbox), Sony Interactive Entertainment (PlayStation) và Valve Corporation – không lưu trữ hoặc phân phối “Sáu ngày ở Fallujah” trên mạng.

Cả Sony và Valve đều không trả lời truyền thông.

Đọc thêm:

-Cảnh sát thiệt mạng vì Covid-19 nhiều gấp năm lần súng đạn, từ khi bắt đầu đại dịch

-San Francisco: Walgreens đóng cửa năm cửa hàng vì bị trộm cướp hay lý do khác?

Share:

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on telegram
Share on whatsapp
Ý kiến độc giả
Quảng Cáo

Có thể bạn chưa đọc

Quảng Cáo
Quảng Cáo
Quảng Cáo
Quảng Cáo
Quảng Cáo
Bom xịt Red Notice!
Ba ngôi sao Dwayne Johnson, Ryan Reynolds và Gal Gadot diễn gượng gạo và rất… chiếu lệ – dù được trả thù lao đến $20 triệu mỗi người.
Quảng Cáo
Share trang này:
Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on telegram
Telegram
Share on whatsapp
WhatsApp
Share on linkedin
LinkedIn
Share on email
Email
Kênh Saigon Nhỏ: