Nơi chỉ có hai người và một “rừng bonsai”

Share:
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on telegram
Share on whatsapp
Ông bà David và Dung Ngụy trong vườn ươm bonsai.

Hôm nay, 13 Tháng Tám, tại Westminster Mall đã diễn ra triển lãm cây cảnh và bonsai, do Hội Hoa Lan Newport Harbor Orchid Society tổ chức. Ở đó sự tham gia của ông bà chủ “rừng bonsai” – David và June (Dung) Ngụy – nổi tiếng trong giới bonsai trong và ngoài California.

“Khu rừng bonsai” chỉ cách Little Saigon hơn nửa tiếng lái xe, ở thành phố Chino. Vì sao lại gọi là “khu rừng”? Bởi trong 2.2 mẫu đất mà ông bà đang sở hữu, có tới hơn 1.5 mẫu đang ươm hoặc có sẵn hàng ngàn cây bonsai.

Một góc nhỏ trong vườn bonsai của vợ chồng nghệ nhân David và Dung Ngụy.

Mê bonsai, lặn lội “tầm sư học đạo”

Ông bà David Ngụy chính thức “nhập môn” với nghệ thuật bonsai từ năm 1998, khi còn đang bận rộn với công việc xuất nhập cảng. Hồi ấy, ông hay nhập cảng các loại hàng hóa vật liệu có liên quan đến bonsai từ Việt Nam, Trung Quốc, Đại Hàn, Nhật Bản sang Mỹ. Dần dần, ông bà mê bonsai lúc nào không hay. Vào năm 2007, vì đã quá mê nên ông David lặn lội sang tận Nhật Bản “tầm sư học đạo”. Sư phụ của ông David, đều là những người thầy nổi tiếng về bonsai, như Harry Hirao, Enie Kuo, Ben Oki, và Masahiko-Kumira.

Những năm đầu tiên, vườn bonsai của ông bà chỉ có khoảng 500 cây tùng nhỏ, hơn 120 cây phong Tam Thì, và một số loại cây khác nữa, mỗi thứ một ít. Hơn chục năm qua, cứ mỗi lần đi đâu thấy cây nào “có tương lai”, ông bà lại mua đem về, hoặc đào từ trên núi đem xuống. Cây “có tương lai,” theo bà Dung, là những cây có dáng vóc có thể làm thành bonsai. Cho đến nay, vườn nhà ông bà có đủ loại cây, nhưng nhiều nhất là cây “Bách Cali” (tên tiếng Anh là California Juniper – loại cây “đặc sản” của tiểu bang California), kế đến là “Thông đen”(Japany Black Pie).

Năm năm trở lại đây, từ ngày chính thức “về vườn” (nghỉ hưu), ông David và người vợ mới có nhiều thời gian hơn để chăm sóc bonsai. Lúc này, ông cũng có nhiều thời gian để nhận lời đi dạy về nghệ thuật bonsai ở Arizona, Texas, Virginia, Colorado, Thảo Cầm Viên Quốc Gia ở Washington DC. Nghệ nhân bonsai David Ngụy cũng từng ngồi ghế giám khảo các cuộc triển lãm cây cảnh quốc tế, nhiều lần được giới thiệu là headliner (người tiêu biểu) tại các hội nghị lớn về cây cảnh.

Nghệ nhân bosai David Ngụy bên một tác phẩm bonsai.

Chăm sóc bonsai, vừa là sở thích, vừa là trách nhiệm

Rảo quanh khu vườn bonsai của ông bà phải mất hàng giờ, vừa ngắm, vừa thắc mắc không hiểu bằng cách nào, ông bà lại có thể chăm sóc được cả ngàn cây các loại như thế. Bà Dung cười: “Không đam mê, không làm được. Chăm sóc bonsai vừa là sở thích vừa là trách nhiệm. Chăm cây cũng giống như chăm con nhỏ, vì để trở thành bonsai, cây phải được chăm sóc theo từng giai đoạn khác nhau”.

Bà Dung kể, có cây đem từ núi xuống, nuôi được bốn năm, chăm từng nhánh nhỏ, đến khi nhánh đâm ra, bắt đầu có thể uốn được thì lại “lăn ra chết.” Không như các loại thực vật khác, cây để uốn thành bonsai luôn bị kềm hãm để không được lớn. Có cây “30 năm tuổi” rồi mà vẫn bé tí. Giống như gừng, “càng già càng cay”, cây bonsai càng già càng đẹp, càng có giá trị cao.

Ông bà David và Dung Ngụy có sáu người con, nhưng không ai theo nghiệp của cha mẹ. Ông bà lập công ty West America Trading, cho đến nay là công ty chuyên cung cấp vật liệu liên quan đến bonsai lớn nhất Hoa Kỳ. Hằng ngày ông bà chăm sóc bonsai và bận rộn với các đơn hàng mua sỉ từ các tiểu bang của những người đặt mua đất nung của Nhật, kìm, kẽm đồng, kẽm nhôm, chậu Nhật, Trung Quốc, Nam Hàn, và Việt Nam.

Kỷ vật của của nghệ nhân bonsai người Mỹ gốc Nhật Bản John Yoshio Naka tặng ông David Ngụy.

Bonsai không phải là cách để mình kiếm tiền sinh sống

Ông David cho biết, sắp tới sẽ có kế hoạch đi các nơi, ra ngoại quốc để dạy học và tham dự các hội nghị về bonsai. Trong suốt gần 20 năm qua, ông David không muốn tự quảng bá về bản thân, về khu rừng bonsai của vợ chồng ông, nhưng cộng đồng chơi bonsai ở các thành phố khác, tiểu bang khác hoặc ở ngoại quốc đều biết nhiều về danh tiếng ông David Ngụy qua các buổi biểu diễn của ông ở những hội nghị về cây cảnh.

Ông bà là thành viên của Golden State Bonsai Federation – hội “mẹ” của những hội bonsai ở California và một số tiểu bang xung quanh. Ông cũng lập ra Chino Bonsai Club, có trên 40 người, mỗi tháng sinh hoạt một lần vào sáng Chủ Nhật tuần đầu tiên. Những câu lạc bộ khác thường mở rộng cho mọi người tham dự, nhưng ở Chino Bonsai Club thì không. Ông David giải thích: “Chúng tôi từng mở công khai đại trà, nhiều người tới mà không thật tâm, thậm chí họ lại làm phiền người khác, không chú tâm để học, nên bây giờ tôi hạn chế lại. Câu lạc bộ này chỉ có những người thật sự yêu bonsai một cách nghiêm chỉnh.” Ngoài câu lạc bộ, nghệ nhân David còn mở các lớp về nghệ thuật bonsai đủ cấp lớp, từ căn bản, đến trung cấp, và cao cấp. Lớp cơ bản và trung cấp có nhiều học viên ở khu vực Nam California, nhưng lớp cao cấp có nhiều người từ miền Bắc California như Sacramento, San Francisco, và cả các tiểu bang khác bay qua học.

Trước đây, ông David chỉ thích truyền kinh nghiệm cho người yêu thích bonsai, nên ông không lấy học phí. Sau này, các học viên yêu cầu nhiều quá nên ông mới mở trường dạy chính thức, mang tên Bonsai Jidai. Người học lớp cao cấp thường học xong để về dạy lại. Vì lớp “cao cấp” nên học phí cũng cao. Học viên phải trả $595 học phí cho ba ngày học. Chi phí một lần như thế của học viên ngoài thành phố hay tiểu bang, có khi lên đến cả ngàn đô la vì cộng chi phí đi lại, ăn ở…

Học trò của ông bà, 70% là người ngoại quốc như Mỹ, Trung Quốc, Hồng Kông, Nhật, Indonesia, Mexico, Ý… còn 30% là người Việt. “Cũng có học viên, tôi không lấy phí,” ông David cho biết thêm, “Tôi muốn truyền sự hiểu biết của mình cho người thật sự đam mê bonsai, vì tôi sợ sau này, khi tôi không còn nữa, các kiến thức sẽ dần mai một đi, uổng lắm”.

Ông David có niềm tự hào, là chính những học trò của ông, ít nhất là năm- sáu người đã được các hội bonsai mời để đi biểu diễn ở những hội địa phương. “Tôi làm bonsai trước nhất là cho bản thân, vì đam mê”, ông David nói. “Bonsai không phải là cách để mình kiếm tiền sinh sống.”

Nghệ nhân bosai David Ngụy giới thiệu về những thành viên câu lạc bộ Chino Bonsai Club.

Chơi bonsai là một cách thiền

Tên tuổi của vợ chồng ông bà David và Dung Ngụy ngày càng được cộng đồng bonsai trong nước và quốc tế biết nhiều hơn. Hiệp hội bonsai ở California – Golden State Bonsai Federration – có tạp chí Gonden Statements, nơi giới thiệu các sản phẩm đặc biệt về bonsai. Đã ba lần, tác phẩm của ông David được chọn đăng trên trang bìa. Rất nhiều lần, mẫu bonsai của ông bà David và bài giảng của ông được giới thiệu trên tạp chí này. Hội bonsai quốc tế Bonsai Club International cũng nhiều lần giới thiệu các bài giảng của ông David.

“Hồi xưa người ta nói người về già sống ẩn dật, vui thú điền viên, tôi không hiểu là thế nào,” bà Dung nói. “Còn khi đã có tuổi, tôi mới nghiệm ra rằng, cây cỏ đúng là một phần quan trọng trong cuộc sống. Nếu kêu tôi đi mua sắm, tôi không thích, chứ đưa ra vườn ươm, vợ chồng tôi đi ‘mút chỉ’ luôn. Tụi tôi, sáng mà ra vườn, chồng một nơi, vợ một nẻo, không ai thấy ai. Có bữa mải làm cho đến khi không còn nhìn thấy mặt trời nữa, tụi tôi mới vô nhà.”

Ông bà David & Dung Ngụy đang giới thiệu về nghệ thuật bonsai cho bạn bè đến chơi.

Một vinh dự trong cuộc đời nghệ nhân David Ngụy, là vào ngày 2 Tháng Tư, 2016, ông được người con và cháu đem đến tặng tặng ông viên đá lớn là kỷ vật của nghệ nhân bonsai người Mỹ gốc Nhật John Yoshio Naka. Theo ông David, nghệ nhân bonsai John Yoshio Naka là bậc thầy, cũng là người sáng lập hiệp hội bonsai ở Mỹ từ trước năm 1975.

“Bonsai là vô hạn, vì nó liên quan đến nghệ thuật. Mà nghệ thuật thì không có giới hạn, không có điểm ngừng,” ông David tâm sự. “Cũng như hiện tại, tôi vẫn phải thường xuyên nghiên cứu và phát minh ra những cái mới”. Những sáng tạo của ông, như kỹ thuật bẻ mạnh cành to, là một trong những điều đưa tên tuổi của ông David Ngụy như ngày hôm nay. Kỹ thuật bí quyết chăm sóc cây thông đen, kỹ thuật chiết cây Bách California thành công… là những phát minh của ông David được cộng đồng bonsai công nhận.

Có người định giá vườn bonsai của ông bà David và Dung Ngụy khoảng $3 triệu. Ông David không nói về “giá tiền” mà chỉ phân tích: “Nghệ thuật rất khó nói về giá cả. Tôi đi nhiều và thấy bonsai ở Mỹ quá rẻ. Ví dụ một cây bonsai săn sóc trong vòng 20 năm, có giá $5,000. Nếu lấy 20 năn nhân 365 ngày là 7,300 ngày, rồi lấy $5,000 chia cho 7,300 thì ra tiền công chăm sóc mỗi ngày. Tính vậy, tiền công mỗi ngày có vài chục cent, quá bèo bọt. Trong khi ở Nhật có cây bonsai trị giá cả triệu đô la thì ở Mỹ, một cây bonsai bán $1,000, người ta có thể nói mình điên”, ông David cười nói. Tuy vậy, tại vườn bonsai của ông, đã có tác phẩm được mua với giá $32,000.

Điều làm ông David vui mừng là ngày càng có nhiều người ở lứa tuổi 30, 40 chơi bonsai. “Chơi bonsai rẻ tiền hơn những thú vui khác. Chơi xe mắc tiền mà xe mau xuống giá, chơi cá Koi mà khi cá đổi màu cũng làm cá mất giá trị. Còn chơi cây biết săn sóc, giá trị ngày càng cao,” ông David so sánh. “Nhiều cây bonsai mua hôm nay $1,000, năm năm sau, có $1,000 không mua được cây giống như vậy. Cho nên nhiều người nói chờ tới khi nghỉ hưu mới chơi bonsai là quá trễ. Bây giờ mình không chơi, chờ nghỉ hưu làm sao có tiền mà chơi, làm sao có đủ sức khỏe để săn sóc!”

Một trong những học trò của nghệ nhân bonsai David Ngụy.

Ông khuyên, những ai thích bonsai, hãy bắt đầu bất cứ lúc nào, vì bonsai không phải người giàu mới chơi được. Có khi chỉ bỏ ra $10, $20, là có thể mua được một cây về uốn nắn thành bonsai.

Nói thêm về lợi ích của việc chơi bonsai, bà Dung Ngụy cho biết: “Bonsai là môn tạo cho mình tính kiên nhẫn. Người kiên nhẫn bớt được tính nóng giận. Với người lớn tuổi, chơi bonsai còn là một cách thiền.”

Bonsai là thú vui lành mạnh. Những người có thắc mắc bất cứ điều gì liên quan đến nghệ thuật bonsai, đừng ngần ngại, gọi cho nghệ nhân bonsai David Ngụy (323) 842-6188, hoặc bà Dung Ngụy (714) 914-7001.

Những ai muốn xem ông David Ngụy biểu diễn bonsai, có thể đến Westminster Mall từ Thứ Sáu đến Chủ Nhật, 13- 15 Tháng Tám. Triển lãm còn có các chương trình đặc sắc do các nghệ nhân bonsai biểu diễn, đấu giá bonsai lấy tiền gây quỹ, quay xổ số, trao đổi tác phẩm giữa những người chơi bonsai, và tiệc tối dành cho mọi người.

Ảnh: Đoan Trang/SGN

-Vườn Nhật, sâu lắng và tinh tế

Share:

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on telegram
Share on whatsapp
Ý Kiến Độc Giả
Quảng Cáo

Có thể bạn chưa đọc

Quảng Cáo
Quảng Cáo
Quảng Cáo
Quảng Cáo
Quảng Cáo
Quảng Cáo
Share trang này:
Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on telegram
Telegram
Share on whatsapp
WhatsApp
Share on linkedin
LinkedIn
Share on email
Email
Kênh Saigon Nhỏ: