Trong đại dịch, tôn giáo là sự xoa dịu tâm hồn và cả những rủi ro

0
1015

ĐOAN TRANG

Trong lúc nạn đại dịch Coronavirus đang hoành hành khắp nơi trên toàn thế giới, nhiều tín đồ tin tôn giáo cho rằng đại dịch có mối liên hệ với thần linh. Tôn giáo là nơi an ủi tâm hồn những con chiên trong cơn khốn khó, nhưng lại là chốn vô tình reo rắc hiểm họa đối với những kẻ cuồng tín.

Trên một chiếc máy bay nhỏ, linh mục Majdi Allawi cầm trên tay Mặt Nhật Hào Quang ban phước lành xuống cho người dân. Tiếng động cơ rền vang át cả lời chúc phúc của vị linh mục lẽ ra phải ở nơi Thánh đường chứ không phải trong một khoang buồng lái bé tí xíu.

Linh mục Majdi Allawi cầm trên tay Mặt Nhật Hào Quang ban phước lành xuống cho người dân. (Twitter)

Trước chuyến bay qua Lebanon, một người lính ở trạm kiểm soát sân bay đã hỏi linh mục Majdi Allawi có cần đeo khẩu trang và dùng nước khử trùng? Cha Allawi nói: “Chúa Giêsu che chở ta, Chúa tẩy trùng cho ta.”

Cuồng tín

Tôn giáo là niềm an ủi, là nơi an dưỡng trong tâm hồn cho hàng tỷ người đang vật lộn với một đại dịch mà cho đến nay, các nhà khoa học, những người đứng đầu ở các quốc gia, và cả thế giới này dường như có rất ít câu trả lời. Với cả chất khử trùng và khả năng lãnh đạo trong tình trạng thiếu thốn, sợ hãi đối với coronavirus đã thúc đẩy tín hữu toàn cầu gần gũi hơn với tôn giáo và các nghi thức được cho là có thể cứu rỗi hồn xác.

Nhưng những gì tốt cho tâm hồn không phải lúc nào cũng tốt cho xác phàm.

Trong khi các tín đồ trên toàn thế giới đang được cảnh báo không được tụ tập đông người để chống lây lan virus, thì một số nơi, vì lòng nhiệt thành tôn giáo, hay nói khác hơn là cuồng tín, đã đưa nhiều người tìm đến các phương pháp chữa bệnh không có căn cứ khoa học; ở những nơi khác, các tín đồ tìm đến những nơi họ cho là linh thiêng và làm các động tác vô thức, góp phần gia tăng lây nhiễm.

Buổi cầu nguyện thứ Sáu tại Nhà thờ Hồi giáo ở Ouagadougou, Burkina Faso. (New York Times)
Buổi cầu nguyện thứ Sáu tại Nhà thờ Hồi giáo ở Ouagadougou, Burkina Faso. (New York Times)

Tại Myanmar, một nhà sư Phật giáo nổi tiếng tuyên bố rằng một liều vôi và ba hạt cọ – chỉ là ba: không hơn, không kém – sẽ mang lại khả năng miễn dịch. Ở Iran, những video clip cho thấy hình ảnh đáng sợ khi người hành hương liếm đền thờ Hồi giáo Shiite để tránh bị nhiễm bệnh. Và tại Texas, nhà truyền giáo Kenneth Copeland đã kết hợp việc truyền giáo cùng với tuyên bố ông có thể chữa bệnh cho các tín đồ của mình qua….màn hình trực tuyến khi giơ bàn tay run rẩy trước màn hình.  

Một dược sĩ người Ai Cập, Ahmed Shaban, 31 tuổi, đã hành hương tới Arab Saudi trong tháng này, đến nhà và ngôi mộ của nhà tiên tri Muhammad. Hàng triệu người Hồi giáo đổ về hai địa điểm này mỗi năm, nhiều người trong số họ dừng lại để hôn Kaaba, khối lập phương bằng vàng đen ở Mecca, ngôi đền linh thiêng nhất của đạo Hồi.

“Trong những lúc khó khăn, sợ hãi hoặc hoảng loạn, bạn sẽ nghĩ rằng ‘sao Thượng đế lại làm điều này với chúng con’, hay chạy tới nơi Ngài để cầu xin sự bảo vệ và chỉ dẫn, khiến cho tất cả trở nên có ý nghĩa?”, Shaban đặt câu hỏi.

Và những biện pháp mạnh tay

Tại New York, nhiều tín đồ Do Thái Hasidic đã phá lệnh cấm tập trung đông người khi tổ chức các lễ cưới lớn ở quận Brooklyn. Giới chức ghi nhận số ca nhiễm coronavirus tăng đột biến trong cộng đồng này những ngày gần đây.

Khi ghi nhận hơn 500 ca nhiễm coronavirus, chính phủ Arab Saudi đã ban lệnh cấm hành hương đến Mecca và Medina vô thời hạn. Nhà thờ Hồi giáo Al Aqsa ở Jerusalem cũng đóng cửa, khiến các tín đồ giờ đây không thể đến ba địa điểm linh thiêng nhất của Hồi giáo.

Các tín đồ tại Nhà thờ Hồi giáo ở Mecca, địa điểm linh thiêng nhất của Hồi giáo, vào tháng 3. Nơi đây đã phải đóng cửa. (Getty Images)
Các tín đồ tại Nhà thờ Hồi giáo ở Mecca, địa điểm linh thiêng nhất của Hồi giáo, vào tháng 3. Nơi đây đã phải đóng cửa. (Getty Images)

Những quyết định này đưa ra sau khi dịch bệnh bùng phát từ nhà thờ Tân Thiên Địa ở Daegu, Hàn Quốc. Cuộc hành hương gồm 16.000 người Hồi giáo tại thánh đường Sri Petaling ở ngoại ô Kuala Lumpur, Malaysia và một cuộc họp của các tín đồ Do Thái giáo Chính thống ở New York. 

Ở Do Thái, các Giáo sĩ kêu gọi mọi người mỗi ngày nói 100 lời chúc phúc, như Vua David đã làm khi đối mặt với một bệnh dịch. Giáo sĩ trưởng của Sephardic, Yitzhak Yosef, kêu gọi người Do Thái hãy cầu xin Đấng toàn năng ngăn chặn dịch bệnh, xin các Ngài ngừng phán xét và thay vào đó là rủ lòng thương xót xuống muôn dân.

Đức Thượng Phụ Tawadros II của Ai cập, nói rằng đại dịch là một lời cảnh tỉnh để sám hối. “Nếu có sự khác biệt giữa mọi người, thì đây là thời gian để hòa giải.”, Ông nói.

Iran là một trong những nước chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của COVID-19, với hơn 27.000 ca nhiễm và hơn 2.000 người chết (Theo worldometer.com). Tuy nhiên, hàng chục ngôi đền Hồi giáo Shiite vẫn mở cửa suốt nhiều tuần. Khi chính phủ quyết định đóng cửa hai ngôi đền thiêng ở thành phố Mashhad và Qom hôm 16-03, đám đông đã tập trung phản đối và đòi mở lại cửa. “Tổng thống vô cùng sai lầm khi làm điều này”, họ hét lên.

Tuy nhiên, trước cơn đại dịch đang hoành hành cả thế giới, mọi tín hữu tôn giáo đều phải thực thi những quyết định của chính quyền và thích nghi với thực tế là cầu nguyện ở nhà và dự các Thánh lễ trực tuyến.

Nhà thờ Berlin tổ chức Thánh lễ trước những hàng ghế trống và phát trực tiếp. (New York Times)
Nhà thờ Berlin tổ chức Thánh lễ trước những hàng ghế trống và phát trực tiếp. (New York Times)

Thích nghi với thực tế mới

Coronavirus đã phá hủy nhiều tục lệ, nghi thức tôn giáo.

Đây là tuần thứ tư không có thánh lễ nào ở Ý. Nhưng tại thành phố Palermo thuộc vùng Sicily, đền thờ Thánh Rosalia, người được tin là đã cứu địa phương này khỏi dịch hạch năm 1625, vẫn mở cửa. Linh mục Gaetano Ceravolo cho biết bất chấp lệnh hạn chế đi lại của chính phủ, khoảng 40 tín đồ hôm 15-03 vẫn đến ngôi đền, nhưng họ chỉ cầu nguyện trong thời gian ngắn và giữ khoảng cách xa nhau.

Những người đàn ông tham dự buổi cầu nguyện thứ Sáu tại Nhà thờ Hồi giáo Al Akbar ở Surabaya, Đông Java, Indonesia, họ đứng cách nhau ba bước chân. (AP)
Những người đàn ông tham dự buổi cầu nguyện thứ Sáu tại Nhà thờ Hồi giáo Al Akbar ở Surabaya, Đông Java, Indonesia, họ đứng cách nhau ba bước chân. (AP)

“Với chúng tôi, Thánh Rosalia vừa là người bạn, vừa là chân lý. Những người khác có thể tận hiến cho Đức Mẹ đồng trinh Maria. Nhưng với người Palermo, Thánh Rosalia là chuyên gia về các dịch bệnh.”, Francesco Tramuto, một tín đồ tại ngôi đền, giải thích.

Tại Israel, cả ba tôn giáo chính khởi nguồn từ Abraham đều tìm cách điều phối các tín đồ nhằm giữ an toàn cho họ. Quảng trường Bức tường Than khóc đã được chia thành những khu cầu nguyện nhỏ, giúp tránh tụ tập đông người. Các thánh đường cũng hạn chế số người đến dự lễ và yêu cầu những người nguy cơ nhiễm bệnh cao ở nhà. Các nhà thờ ở Bờ Tây đóng cửa, trong khi tín đồ chỉ được phép cầu nguyện bên ngoài Núi Đền thiêng liêng tại Jerusalem.

Người Do Thái cầu nguyện tại West Wall ở Jerusalem vào tuần trước. (Reuters)
Người Do Thái cầu nguyện tại West Wall ở Jerusalem vào tuần trước. (Reuters)

Những thánh lễ của Giáo hoàng Francis giờ đây phát trực tuyến. Ngôi chùa Phật giáo Kinpusen-ji tại tỉnh Nara, Nhật Bản cũng sử dụng phương pháp tương tự khi thực hiện nghi lễ nhằm xua đuổi virus. Các nhà thờ ở Nam Hàn tổ chức Thánh lễ và phát qua Youtube, sau khi phần lớn ca nhiễm coronavirus ở nước này được phát hiện liên quan tới giáo phái Tân Thiên Địa.

“Tôi rất buồn vì địa điểm mọi người cầu nguyện và tìm niềm an ủi lại trở thành nơi chứa đựng nỗi sợ. Tôi tự hỏi chuyện này sẽ kéo dài bao lâu. Cầu nguyện bằng cách nhìn vào màn hình khác với việc đến nhà thờ mỗi Chúa nhật.”, Kim Jeong-ja, cư dân 58 tuổi ở Seoul, cho biết.

Quá muộn cho một phép màu

Tại một bệnh viện của chính phủ ở Lebanon, nơi điều trị cho bệnh nhân Covid-19, một phụ nữ nhập viện gần đây mang theo hỗn hợp nước phép và đất đào từ lăng mộ Thánh Charbel, người được các Kitô hữu ở Lebanon tôn sùng. Một số tín đồ được cho là đã uống hỗn hợp này để… phòng dịch.

Tình trạng cách biệt cộng đồng có thể khiến mọi người cảm giác xa cách với Thượng đế. Nhiều tín đồ đã kêu lên: Làm sao bạn có thể cảm nhận được sự ấm áp, trang nghiêm của các Thánh lễ thông qua một ánh sáng xanh lạnh lẽo trên màn hình chiếu trực tuyến Thánh đường mà ở đó chỉ có một hai vị Linh mục và người giúp lễ?

Nhà thờ Santa Maria ở Chiesa Rossa, Milan, đã hủy bỏ Thánh lễ vào đầu tháng Ba, một linh mục một mình trong Thánh đường ngồi xưng tội.  (New York Times)
Nhà thờ Santa Maria ở Chiesa Rossa, Milan, đã hủy bỏ Thánh lễ vào đầu tháng Ba, một linh mục một mình trong Thánh đường ngồi xưng tội.  (New York Times)

“Tôi đang thực hiện các biện pháp đề phòng virus, nhưng không gì có thể lây nhiễm vào đức tin. Tôi tin rằng chết do số mệnh, không quan trọng là do virus hay tai nạn giao thông. Chúa sẽ giúp tất cả”, Monica Medhat, người điều hành một nhà máy bia ở Ai Cập, đồng thời là tín đồ Kito hữu Coptic, nói.

Tuần trước, xuất hiện trên YouTube hình ảnh các nhà hoạt động Ấn Độ giáo ở Ấn Độ uống nước tiểu bò để ngăn chặn coronavirus. Tại một bệnh viện của chính phủ ở Lebanon, nơi điều trị cho bệnh nhân COVID-19, một phụ nữ nhập viện gần đây mang theo hỗn hợp nước phép và đất đào từ lăng mộ Thánh Charbel, người được các Kitô hữu ở Lebanon tôn sùng. Một số tín đồ cho là uống hỗn hợp này thì sẽ phòng được dịch. Bệnh viện kiểm tra mẫu đất và kết luận rằng nó không có khả năng gây hại, nên cho phép các bệnh nhân giữ nó để cảm thấy thoải mái hơn.

Một quan chức bệnh viện cho biết, dù sao giờ đây cũng đã quá muộn cho một phép màu.

(New York Times)