Little Saigon

Tân chính phủ Joe Biden: xốc tay áo vào việc ngay ngày nhậm chức

MINH ĐĂNG

Tân Tổng thống Joe Biden đã gần như không nghỉ ngơi. Ngay trong ngày nhậm chức 20-1-2021, ông Biden đã xóa một loạt di sản hành pháp của cựu Tổng thống Donald Trump. Mục tiêu hàng đầu là chống dịch và hồi phục kinh tế.

Về đại dịch

Tổng thống Joe Biden đã ký sắc lệnh bổ nhiệm Jeffrey D. Zient làm điều phối viên ứng phó Covid-19. Zient sẽ báo cáo trực tiếp tổng thống, trong nỗ lực tích cực tăng cường phản ứng của quốc gia đối với đại dịch. Lệnh này cũng khôi phục ban giám đốc về an ninh y tế toàn cầu và an ninh sinh học tại Hội đồng An ninh Quốc gia mà ông Trump đã giải tán. Tổng thống Biden cũng yêu cầu thực hiện giãn cách xã hội và đeo khẩu trang trong tất cả cơ quan liên bang. Ông Biden cũng đang khôi phục quan hệ với Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) sau khi chính quyền Trump quyết định rút tư cách thành viên và tài trợ vào năm ngoái. Tiến sĩ Anthony S. Fauci sẽ là trưởng phái đoàn Hoa Kỳ làm việc với WHO trong cuộc họp dự kiến tổ chức tuần này.

Về vấn đề nhập cư

Tổng thống Biden ủng hộ chương trình Deferred Action for Childhood Arrivals (DACA – Hành động trì hoãn đối với những người đến Mỹ từ nhỏ) nhằm bảo vệ những người nhập cư đến Mỹ từ nhỏ không bị trục xuất. Ông Trump đã tìm cách trong nhiều năm để chấm dứt DACA. Sắc lệnh mới của Tổng thống Biden cũng kêu gọi Quốc hội ban hành luật hợp pháp hóa tình trạng di trú dẫn đến việc cho phép nhập tịch đối với người nhập cư. Một lệnh hành pháp khác hủy bỏ kế hoạch của chính quyền Trump nhằm loại trừ những người không phải là công dân khỏi các cuộc điều tra dân số; và một lệnh khác lật ngược một lệnh hành pháp của Trump có nội dung tìm kiếm và trục xuất người nhập cư trái phép. Tuy nhiên, một lệnh khác ngăn chặn việc trục xuất những người Liberia đang sống ở Hoa Kỳ. Ông Biden cũng chấm dứt lệnh cấm người dân từ một số quốc gia Hồi giáo và châu Phi đến Mỹ mà Trump đã ban hành. Ông Biden đã yêu cầu Bộ Ngoại giao khởi động lại quá trình xử lý thị thực cho các cá nhân từ những quốc gia bị ảnh hưởng bởi lệnh của Trump. Ông Biden cũng đã tạm dừng việc xây bức tường biên giới với Mexico, trong đó có việc “chấm dứt ngay lập tức” việc tuyên bố khẩn cấp quốc gia vốn giúp chính quyền Trump sử dụng hàng tỷ đôla ngân sách vào việc xây tường.

Về vấn đề biến đổi khí hậu

Tổng thống Biden đã ký lá thư đưa Mỹ trở lại nghị sự thuộc các hiệp định khí hậu Paris. Mỹ sẽ chính thức tái nhập sau 30 ngày kể từ bây giờ. Năm 2019, Trump chính thức thông báo với Liên Hiệp Quốc rằng Hoa Kỳ sẽ rút khỏi liên minh gần 200 quốc gia nỗ lực thay thế các nhiên liệu hóa thạch làm nóng hành tinh như than, dầu và khí đốt tự nhiên. Trong các lệnh điều hành bổ sung, ông Biden đảo ngược loạt chính sách môi trường của chính quyền Trump, bao gồm thu hồi giấy phép cho tuyến ống dẫn Keystone XL; đảo ngược trở lại các tiêu chuẩn khí thải; thực thi lệnh cấm tạm thời đối với các hợp đồng thuê khai thác dầu và khí đốt tự nhiên tại Khu bảo tồn Động vật Hoang dã Quốc gia Bắc Cực; và tái lập nhóm làm việc theo dõi các vấn đề liên quan chi phí xã hội từ hiệu ứng nhà kính.

Về chủng tộc và người đồng tính

Tổng thống Biden sẽ dẹp bỏ cái gọi là “Ủy ban 1776” (1776 Commission) của chính quyền tiền nhiệm (được Trump thành lập vào tháng 9-2020 để cổ xúy quan điểm của Trump về “giáo dục ái quốc”, trong đó có việc nhìn nhận lại vai trò của một số nhân vật lịch sử; giới sử gia đã chỉ trích mạnh “Ủy ban 1776”). Ông Biden cũng thu hồi lệnh hành pháp của ông Trump vốn nhằm giới hạn các cơ quan liên bang, nhà thầu và các tổ chức khác trong việc tổ chức đào tạo đa dạng và hòa nhập. Tổng thống Biden đã chỉ định Susan E. Rice, người đứng đầu Hội đồng Chính sách Nội địa của ông, đứng đầu trong “một nỗ lực mạnh mẽ, liên ngành” sao cho có thể xóa bỏ tình trạng phân biệt chủng tộc có hệ thống tại các cơ quan liên bang.

Sắc lệnh này yêu cầu các cơ quan xem xét và báo cáo về sự công bằng trong hệ thống cấp bậc trong vòng 200 ngày, trong đó có kế hoạch về cách loại bỏ những rào cản ngăn chặn cơ hội được thăng cấp. Sắc lệnh cũng nhằm đảm bảo rằng người Mỹ thuộc mọi thành phần đều có quyền tiếp cận bình đẳng với các nguồn lực, lợi ích và dịch vụ của chính phủ liên bang. Một lệnh hành pháp khác yêu cầu chính phủ liên bang không phân biệt đối xử liên quan giới tính và khuynh hướng tình dục, một chính sách đảo ngược hoàn toàn so với hành động của chính quyền Trump.

Về trách nhiệm giải trình của chính phủ

Tổng thống Biden thiết lập các quy tắc đạo đức cho những người phục vụ trong chính quyền nhằm mục đích “khôi phục và duy trì lòng tin vào chính phủ.” Ông ra lệnh cho tất cả những người được bổ nhiệm trong cơ quan hành pháp phải ký một cam kết đạo đức. Cuối cùng, ông Biden ban lệnh đóng băng tất cả quy định mới do người tiền nhiệm đưa ra, để cho chính quyền của ông có thời gian đánh giá lại và chọn qui định nào có thể được áp dụng và qui định nào thì không. Điều này nhằm ngăn chặn cái gọi là “quy định lúc nửa đêm” mà tổng thống sắp mãn nhiệm thường tung ra vào giờ chót.