Thượng Đỉnh không Hiệp ước, thành công hay thất bại?

Share:

Quang An

Thương Thảo tay đôi giữa Mỹ và Bắc Hàn đã kết thúc sớm hơn chương trình!

Tin nóng hổi, sốt dẻo cho hay cả hai tổng thống Trump và chủ tịch Kim đã chấm dứt cuộc thương thảo ngay trước giờ ăn trưa ở Việt Nam, vào thứ năm, theo giờ ở Việt Nam. Cả hai bên đều cho biết là chưa có đạt được thoả thuận gì hết. Tuyên bố kết thúc sớm cuộc thương thảo cũng khá bất ngờ khi những điều mà cả hai phía trông chờ không được như ý, cộng thêm sự rối loạn chính trường ở Mỹ trong ngày hôm nay khi Michael Cohen, một trong các cựu luật sư của ông Trump, người đã bị uỷ ban điều tra đặc biệt của Robert Mueller kết tội gian lận tiền bạc, khai man thuế má vào hồi tháng 5 năm 2018, đã tố cáo ông Trump là kẻ gian dối, kỳ thị, và tàn bạo như lãnh chúa trong buổi điều trần trước Quốc Hội. Ông Trump đã đôn giờ họp báo lên sớm hai tiếng đồng hồ và rồi sẽ lên máy bay trở về Mỹ ngay tức khắc.

Được biết, đôi bên đã có bàn thảo về việc phi hạch tâm hoá ở bán đảo Đại Hàn, nghĩa là bắt buộc Bắc Hàn phải dẹp bỏ chương trình võ khí hạch tâm của mình. Đôi bên cũng có nói tới việc bỏ lịnh cấm buôn bán thương mại với Bắc Hàn, cũng như là việc tiến tới chấm dứt cuộc chiến tranh ở bán đảo này. Xin nhắc, Nam Hàn và Bắc Hàn vẫn đang trong tình trạng chiến tranh. Hiệp ước hồi năm 1953 chỉ là hiệp ước đình chiến, chứ hai bên chưa có hiệp ước hoà bình nhằm chấm dứt vĩnh viễn chiến tranh. Giới báo chí cũng cho biết thêm là đôi bên cũng đưa ra ý kiến thành lập một văn phòng liên lạc ở thủ đô của nhau, nhằm tạo điều kiện liên lạc, trao đổi tin tức dễ dàng. Đây cũng là điều dễ hiểu và là bước đầu tiên để thành lập toà đại sứ sau này.

Rõ ràng như nhiều lần phân tích từ trước, rất khó để Bắc Hàn chịu dẹp bỏ chương trình vũ khí hạch tâm của mình. Đã mấy đời tổng thống Mỹ, Bắc Hàn chỉ có … làm thêm, chứ không bao giờ … giảm bớt. “Buông đao để thành phật” coi bộ không có trong đầu của cha con nhà họ Kim. Ép được Bắc Hàn không thử hoả tiễn trong vòng gần hai năm qua như vậy cũng là … khá có kết quả rồi. Vấn đề là Mỹ sẽ đi tiếp như thế nào thì cũng phải chờ xem. Có lẽ, cũng sẽ còn hơi lâu, vì coi bộ tổng thống Trump đang bị chi phối vì những rối loạn chính trị ngay tại thủ đô Washington.

TT Trump và Kim Jong Un tại Hà Nội

Tiện thể, xin nhắc thêm. Michael Cohen cũng từng bị kết tội man khai trước Quốc Hội vào năm 2017. Năm ngoái thì Cohen bị toà xử 3 năm tù (đã giảm nhẹ vì có công … cộng tác với uỷ ban điều tra độc lập của Robert Mueller) về các tội gian lận tiền bạc, khai man thuế má. Nay, không biết vì lý do gì mà Quốc Hội lại cho phép Cohen ra điều trần trở lại để Cohen có dịp “tố” ông Trump. Liệu đây có phải là những “đòn” chính trị của các đối thủ của ông Trump để hòng tìm bằng chứng, hay có cớ để tiếp tục công việc … “luận tội” ông Trump?

Một điểm cần nói thêm là nghị sĩ Charles Schumer thuộc đảng Dân Chủ, trưởng khối thiểu số ở Thượng Viện đã nói rằng ông lo ngại ông Trump sẽ vội vã ký một vài thoả thuận với Bắc Hàn để tạo tiếng vang, nhằm lôi kéo sự chú ý của dân chúng, tránh việc tin tức của Michael Cohen đang tràn lan trên mặt báo. Nay, với việc đôi bên không đạt được thoả thuận gì chắc sẽ làm cho các chính trị gia đảng Dân Chủ hài lòng hơn vì điều mà nghị sĩ Charles Schumer lo ngại đã không xảy ra.

Từ từ … báo sẽ bán đắt như tôm tươi !!!!

Risk Management! Vậy Risk Management có nghĩa là gì?

Các bạn ở Mỹ nếu đã từng được học qua, hay trải qua các kinh nghiệm làm việc ở công sở của mình, chắc biết hay thường có nghe nói về chữ này. Risk là rủi ro, hay độ rủi ro. Risk Management mình tạm dịch là coi chừng (quản lý) các rủi ro. Người Mỹ ngoài việc rất giỏi về xác suất thống kê, họ cũng rất giỏi về việc coi chừng độ rủi ro. Cho nên, bất kỳ công việc nào, họ đều tìm những con số, dữ liệu để phân tích, cũng như tự thẩm định độ may rủi của công việc có dễ thành công hay thất bại. Risk Management là môn học rất hay bao gồm việc thẩm định rủi ro ( risk assessment), kiểm soát độ rủi ro ( risk control), làm giảm nhẹ độ rủi ro ( risk mitigation), hay là tệ nhất thì cũng phải chấp nhận rủi ro và tìm cách thay đổi sự rủi ro thành cơ hội để phát triển. Nói chung là có rất nhiều chuyện, nhiều phương cách khác nhau để coi chừng độ rủi ro mà chúng ta phải đương đầu.

Nói sơ sơ vậy để các bạn thấy người Mỹ tính toán cũng rất … dữ dằn. Dĩ nhiên, giới chóp bu trong chính quyền lại càng tính toán … dữ dằn hơn. Không dữ dằn sao được, nếu không muốn Nga, Tàu, hay bất kỳ quốc gia khác qua mặt. Tất cả mọi mối quan hệ ngoại giao của Mỹ đều có độ rủi ro, ít hay nhiều mà thôi. Vùng Trung Đông nè. Đông Âu nè. Đông Á nè. Chỗ nào cũng có nguy hiểm tiềm tàng hết cả. Một khi đã ngồi vào chức lãnh đạo quốc gia, và có tinh thần quốc gia thật sự, bất cứ ai trong chính quyền cũng phải tính toán thiệt hơn để xem nỗi nguy hiểm nhất của quốc gia nằm ở chỗ nào.

Hoả tiễn của Bắc Hàn trong lần thử hồi tháng 6 năm 2016

Một trong các mối nguy hiểm đối với Mỹ chính là “thùng thuốc súng” ở xứ Đại Hàn. Bắc Hàn, quốc gia theo chế độ cộng sản độc tài toàn trị đã có chương trình phát triển võ khí hạch tâm gần 30 năm nay. Dĩ nhiên, muốn phát triển võ khí hạch tâm không phải một sớm một chiều là có được. Phải có kỹ thuật ly tâm các nguyên tố phóng xạ, phải có lò phản ứng và vật liệu để chế tạo võ khí hạch tâm. Nói chung là mất rất nhiều thời gian, của cải, và công sức mới có thể thủ đắc được võ khí hạch tâm. Chính vì điều đó, mà có lẽ nhiều đời tổng thống Mỹ trước đây như Clinton, như Bush, v..v… xem việc Bắc Hàn cố gắng phát triển võ khí hạch tâm ở mức nguy hiểm … nhẹ (low risk). Các phương pháp dưới thời các tổng thống này có vẻ không được mạnh mẽ lắm cho nên Bắc Hàn chỉ có … làm tới, chứ không bao giờ dừng lại.

Tuy nhiên, đến thời tổng thống Trump, và đặc biệt là khi thấy Bắc Hàn đem hoả tiễn tầm xa ra bắn thử, bay vượt qua hải phận của Nhật Bản, chính quyền Mỹ đã có nhận định khác. Mối nguy hiểm từ Bắc Hàn là có thật và thật sự là rủi ro rất cao. Nếu vừa có cả hoả tiễn tầm xa có thể bắn tới lãnh thổ của Mỹ, lại vừa có thể có một vài phi đạn hạch tâm, chuyện lớn chứ không phải chơi đâu. Chính vì vậy mà từ lúc nhậm chức, tổng thống Trump, qua đại sứ Nikki Haley ở Liên Hiệp Quốc, đã làm áp lực mạnh với các quốc gia khác để thiết lập một lịnh cấm buôn bán khắt khe nhất chưa từng có để ép Bắc Hàn phải dẹp bỏ chương trình phát triển võ khí hạch tâm, đồng thời chấm dứt việc thử hoả tiễn tầm xa. Đây là những rủi ro mà chính quyền Mỹ phải tính đến.

Người dân Hà Nội đón TT Trump. Ảnh REUTERS

Kết quả, sau gần 24 tháng qua, Bắc Hàn hầu như đã không còn đem hoả tiễn ra … bắn thử nữa. Hai nhà lãnh đạo của hai quốc gia đã có hai cuộc gặp mặt để thương thảo các vấn đề mà hai bên đối đầu lâu nay. Cả hai lần gặp gỡ, cũng chưa đi tới đâu, vì cả hai vẫn giữ vững quan điểm của mình. Bắc Hàn thì muốn Mỹ phải bỏ lịnh cấm buôn bán thương mại với Bắc Hàn, trong khi Mỹ thì muốn Bắc Hàn phải dẹp bỏ hoàn toàn chương trình võ khí hạch tâm, rồi mới chịu bỏ lịnh cấm buôn bán. Thoả thuận có đạt được hay không cũng nằm trong kế hoạch coi chừng các rủi ro (risk management) của giới chức chính quyền Mỹ. Việc Bắc Hàn không đem hoả tiễn ra bắn thử, coi như một mối rủi ro đã giảm xuống mức nguy hiểm nhẹ. Bắc Hàn mà có bắn hoả tiễn, thì chỉ mới có hoả tiễn tầm gần hay tầm trung thôi. Sẽ trúng Nhật Bản trước tiên.

Việc Bắc Hàn chưa chịu bỏ hết chương trình võ khí hạch tâm, có thể sẽ là sự rủi ro mà người Mỹ phải chấp nhận. Biết đâu, giới chức chóp bu của Mỹ cũng đã tính toán để biến độ rủi ro thành cơ hội phát triển nếu đồng ý gật đầu để cho Nhật Bản tái võ trang. Việc gì, chứ việc này Nhật làm rất … lẹ. Kỹ thuật của Nhật Bản đã có thừa. Lò phản ứng hạch tâm, Nhật cũng có. Một khi Nhật mà phát triển võ khí, coi bộ độ rủi ro sẽ chuyển qua cho anh Tàu lo sốt vó, vì vùng Đông Á sẽ có một con Hổ thứ dữ đứng canh. Risk Mitigation chắc có thể là sách lược này đây. Chúng ta cứ chờ xem và học hỏi thêm về nghệ thuật Risk Management nhe. Gần hai năm qua, không thấy Bắc Hàn đem hoả tiễn ra … “hù” thiên hạ nữa.

Quang An

Share:

Ý kiến độc giả
Quảng Cáo

Có thể bạn chưa đọc

Quảng Cáo
Quảng Cáo
Quảng Cáo
Quảng Cáo
Quảng Cáo
Quảng Cáo
Share trang này:
Facebook
Twitter
Telegram
WhatsApp
LinkedIn
Email
Kênh Saigon Nhỏ: