Đừng ép con phải thành công trước khi dạy con tử tế

Share:

Nếu bạn hỏi các bậc cha mẹ ở Mỹ rằng họ mong muốn gì ở con cái mình? 90% người nói một trong những ưu tiên hàng đầu của họ là con cái họ được quan tâm chăm sóc. Điều này có ý nghĩa: Lòng tốt và sự quan tâm đối với người khác được coi là những đức tính đạo đức trong hầu hết mọi xã hội và tôn giáo lớn. Nhưng khi bạn hỏi những đứa trẻ rằng cha mẹ của các em muôn gì ở chúng? 81% câu trả lời rằng cha mẹ chúng chỉ coi trọng thành tích.

Hiện nay, rất nhiều bậc phụ huynh định nghĩa phương thức giáo dục là thành công hay thất bại dựa trên thành tích học tập, sự thành công của con em mình. Họ cho rằng có thành tích thì mới có thành tựu. Hậu quả là, thành tích của con trẻ vô tình bị đặt lên bàn cân so sánh giữa người lớn với nhau, để rồi kết luận cha mẹ chúng thành công hay thất bại.

Và cũng không có gì ngạc nhiên khi lòng tốt dường như bị suy giảm. Một phân tích về các cuộc khảo sát hàng năm của sinh viên đại học Mỹ cho thấy sự đồng cảm với người khác – một trong những đức tính của con người tử tế – đã sụt giảm đáng kể từ năm 1979 đến năm 2009. Trong giai đoạn này, các sinh viên ngày càng cảm thấy ít lo lắng cho những người kém may mắn hơn mình, và ít bận tâm hơn khi thấy những người khác bị đối xử bất công. Nhiều trẻ sinh sau năm 1995 dửng dưng khi thấy người khác gặp khó khăn, nói: ‘Ồ, người ấy nên được giúp đỡ, nhưng đó không phải là trách nhiệm của tụi con.”

Xã hội sẽ như thế nào nếu mọi người ít quan tâm đến nhau? Điều đáng trách nằm ở những giá trị mà các bậc phụ huynh dạy dỗ con em mình. Hậu quả của việc chỉ tập trung vào thành tích mà không nuôi dưỡng lòng tốt, coi con cái mình là một giải thưởng cá nhân, và nếu con cái thất bại sẽ phản ánh tiêu cực về cách nuôi dạy con cái của chính họ.

Nhân chi sơ tính bổn thiện. Dạy con từ tuổi còn thơ, nhưng không ai yêu cầu cha mẹ nào cũng phải dạy con em mình trở thành người tốt. Vấn đề đặt ra là phẩm chất này cần được chú ý và làm cho nó có giá trị. Không ít trẻ nhỏ nhất nếu được giáo dục tốt cũng hiểu biết về nhu cầu của người khác. Khi chúng mới một tuổi rưỡi, nhiều bé đã rất muốn giúp người lớn dọn bàn, quét sàn và dọn dẹp các trò chơi; lên hai tuổi rưỡi, nhiều bé biết nhường chiếc mền đắp của mình cho người khác khi thấy họ bị lạnh.

Các khảo sát cho thấy khi những đứa trẻ được lựa chọn chia sẻ thay vì bị ép buộc sẽ có khả năng hào phóng gấp đôi. Và khi những đứa trẻ được khen ngợi và công nhận vì đã có hành động giúp đỡ, chúng sẽ muốn lập lại hành động ấy thêm nữa.

Tiến sỹ tâm lý Richard Weissbourd, Đại học Harvard, cho rằng trẻ em nên được dạy kỹ năng cảm thông, quan tâm đến người khác. Nhưng trên thực tế, dạy trẻ về tầm quan trọng của lòng tốt và sự cảm thông chưa bao giờ là dễ dàng.

Bất chấp những trở ngại gặp phải, hàng triệu phụ huynh và nhà giáo dục tâm huyết đã và đang cố gắng để dạy các em những giá trị sống cơ bản. Mới đây, trên website của Đài Truyền Hình WTHR 13 kể về cô Karen Wunderlich Loewe, giáo viên ở Oklahoma đã có một trải nghiệm thú vị trong việc dạy trẻ biết cảm thông.

Cô Karen yêu cầu các em viết ra một mảnh giấy những gì đang làm chúng phiền lòng, những gì đè nặng trái tim, làm tổn thương chúng. Các em không cần ghi tên mình, chỉ viết rồi vo tròn tờ giấy lại, xong ném đi khắp phòng. Sau đó, cô Karen bảo mỗi em nhặt lên một cục giấy và đọc to những gì bạn cùng lớp đã viết.

Bằng cách tạo cho học sinh cơ hội để cất lên tiếng nói về các vấn đề các em phải đối mặt mà không bị ép buộc, cô Karen đã giúp rất nhiều em mở lòng. “Nói thật rằng, tôi chưa bao giờ xúc động đến chảy nước mắt như khi thấy bọn trẻ mở lòng và chia sẻ cùng cả lớp.”

Chia sẻ trên Facebook về kết quả cuộc thử nghiệm của cô khiến gần một triệu người không khỏi kinh ngạc và ‘like’, hơn 360,000 lượt người share. Sau 22 năm đứng lớp, cô Karen Loewe nhận ra rằng cách tốt nhất để bắt đầu năm học sẽ là một bài học về sự đồng cảm.

Việc quá coi trọng thành tích cá nhân có thể gây ra sự thiếu hụt trong việc chăm sóc, giáo dưỡng về đạo đức. Nhưng chúng ta không thực sự phải lựa chọn giữa hai. Trên thực tế, dạy trẻ quan tâm đến người khác có thể là cách tốt nhất để chuẩn bị cho chúng một cuộc sống thành công và trọn vẹn.

Tuy nhiên, đôi khi làm điều tốt lại không phải là chuyện dễ dàng, thậm chí cả với những người lớn đã đủ ý thức và hành vi. Nhưng tin tốt là, chúng ta hoàn toàn có thể dạy trẻ cách trở thành một người tốt, khuyến khích trẻ thường xuyên lặp lại những hành động tốt đẹp để trẻ tập làm quen với lối sống đó. Lúc này, người lớn chính là tấm gương sáng nhất để trẻ bắt chước noi theo, bởi trẻ thường học điều mới mẻ nhanh nhất khi chúng bắt chước những người gần gũi xung quanh, đặc biệt là cha mẹ, và thầy cô giáo. Hãy làm điều này, trước khi ép chúng phải trở thành người thành công.

Đ.T. Theo ATLANTIC, WTHR.com

Share:

Ý kiến độc giả
Quảng Cáo

Bài Mới

Quảng Cáo
Quảng Cáo

Có thể bạn chưa đọc

Quảng Cáo
Quảng Cáo
Quảng Cáo
Quảng Cáo
Quảng Cáo
Quảng Cáo
Share trang này:
Facebook
Twitter
Telegram
WhatsApp
LinkedIn
Email
Kênh Saigon Nhỏ: