Little Saigon

Giúp con nâng chỉ số EQ, tự tin mở cánh cửa bước vào đời

Đ. TRANG

Trẻ có trí tuệ cảm xúc (EQ) cao hỗ trợ cho sự thông minh và còn giúp làm tăng chỉ số thông minh (IQ). Chỉ số EQ có thể được cải thiện, nếu ở mức thấp.

Các nhà nghiên cứu của Stanford University xác định, trí tuệ cảm xúc bao gồm năm khía cạnh: khả năng nhận biết cảm xúc, khả năng quản lý cảm xúc của chính mình, khả năng chịu đựng thất bại, khả năng hiểu được cảm xúc của người khác và khả năng quản lý các mối quan hệ giữa các cá nhân.

Vì thế, trẻ có chỉ số EQ thấp sẽ thiếu sự tự tin, không thích giao tiếp với người khác, ít bạn bè. Điều này ảnh hưởng đến sự phát triển bản thân và nghề nghiệp trong tương lai, trẻ dễ trở thành người cô đơn, không biết vượt qua thất bại…Theo Psychologytoday.

Theo kết quả nghiên cứu của Harvard University, khả năng thành công trong cuộc đời của một người có 20% phụ thuộc vào chỉ số IQ, trong khi EQ chiếm 80%. Tin vui là chỉ số EQ có thể nâng lên được.

Trước hết, các bậc phụ huynh cần nhận định và đánh giá được EQ của con mình, qua những biểu hiện và hoạt động hàng ngày.

Một em bé lăn đùng ra ăn vạ, khóc lóc nếu đòi hỏi điều gì mà không được cha mẹ đáp ứng ngay. Mất bình tĩnh khi làm sai cái gì đó, hoặc bị thua khi chơi một trò chơi. Khóc lóc, tức giận, khó chịu với người xung quanh là biểu hiện của những đứa trẻ có chỉ số EQ thấp.

Đòi ăn trước, khi thấy món ngon, tìm mọi cách để được chơi trước mà không cần biết thái độ của những người xung quanh như thế nào. Hay phàn nàn, đổ lỗi cho người khác, thích chê bai vì chỉ thấy điểm xấu của người khác. Chỉ thích được khen, còn nếu bị chê thì tức tối, la hét, ngỗ nghịch. Đó cũng là biểu hiện của trẻ không có chỉ số EQ cao.

Những biểu hiện khác của trẻ có chỉ số EQ thấp, như cố tình chọc tức người khác để thỏa mãn tính hiếu thắng, hoặc không chấp hành mệnh lệnh, không nghe theo lời khuyên của người khác. Đó là sự thiếu hiểu biết trong giao tiếp, thiếu tự chủ của con trẻ, mà phụ huynh không nên bỏ qua.

Khóc lóc nếu đòi hỏi điều gì mà không được cha mẹ đáp ứng ngay, một trong những biểu hiện của trẻ có EQ thấp. Hình minh họa. Credit: Zachary Kadolph/Unsplash.

Với những biểu hiện trên, trẻ có EQ thấp sẽ gặp nhiều rắc rối sau này trong quá trình trưởng thành. Dưới đây là những cách dạy con nhằm tăng dần chỉ số EQ cho con, trong trường hợp cần thiết ngoài ý muốn của cha mẹ:

Tiến sĩ John Gottman, nhà tâm lý học, cho rằng khi trẻ có những cảm xúc tiêu cực, cha mẹ đừng nên quát tháo, la mắng, mà hãy chấp nhận cảm xúc đó, rồi từ từ dạy con cách xử lý. Gần gũi, tâm sự, trò chuyện với con nhiều hơn để biết cảm xúc của con. Nếu thấy con đang tức tối, giận dỗi, hay bực bội điều gì, hãy cùng con giải tỏa, xoa dịu tinh thần và những cảm xúc tiêu cực.

Lạc quan là chìa khóa quan trọng nhất với một đứa trẻ có EQ cao. Chỉ có lạc quan, trẻ mới có thể đối mặt với mọi vấn đề chủ động hơn, có khả năng chống thất vọng tốt hơn, không dễ bị ảnh hưởng bởi môi trường và có tinh thần tự khuyến khích bản thân.

Óc hài hước và trí tưởng tượng có thể nuôi dưỡng sự lạc quan của trẻ. Ví dụ, khi thấy trẻ đang chơi mà đến giờ đi ngủ, thay vì ép con lên giường, cha mẹ nhắc: “Batman, Robin buồn ngủ rồi, đi ngủ thôi, ngày mai mình lại chơi tiếp, con nhỉ.” Gặp chuyện không vui, hay bị điểm thấp, thay vì ủ rũ, cha mẹ giúp con lấy lại tự tin bằng những câu động viên: “Con sẽ làm được tốt hơn cho lần sao.”

Bách khoa toàn thư về nuôi dạy con cái” chỉ ra rằng: “Cách tốt nhất để một đứa trẻ học cách hòa đồng với mọi người là có được nhiều cơ hội học tập.” Vì thế, cha mẹ nên tạo cơ hội cho con chơi với những đứa trẻ khác. Đừng “bao bọc”, “ủ” con quá mức. Đừng quên dạy con những phép lịch sự, lễ phép, hòa đồng, biết cách giúp đỡ, chia sẻ với người khác, yêu thương động vật, cây cỏ, và đặc biệt là dạy con qua lăng kính lạc qua, yêu đời.

Chỉ số EQ có thể cải thiện, chỉ cần bố mẹ kiên nhẫn dạy dỗ, để con trẻ tự tin bước vào đời.